تاریخ انتشار: ۱۶:۴۰ - ۰۳ ارديبهشت ۱۳۹۸ - 2019 April 23
کد خبر: ۹۸۲۴
هر بار که از فوب سخن به میان می‌آید، این پرسش پررنگ می‌شود که آیا ما جزئی از جامعه جهانی یا حتی منطقه ای هستیم که می‌بایست به مانند دیگر کشورها برای خرید سوخت هزینه کنیم؟

به گزارش تلنگر؛ برخی بر دو نرخی شدن بنزین اصرار دارند و برای آن، توجیه های مختلفی ارائه می‌دهند؛ از جمله نزدیک کردن نرخ بنزین به قیمت فوب خلیج فارس!

از جمله اتفاقاتی که با مقدمه اجرای طرح هدفمندی یارانه ها در کشورمان رخ داد، برقرار کردن ارتباط میان قیمت سوخت و حامل های انرژی با قیمت فوب بود؛ اصطلاحی که از آن زمان تا به امروز، بارها و بارها با گوش ایرانیان آشنا شده و به شکلی عجیب، با گرانی و نگرانی های فراوان گره خورده است.

درست مثل چند روز اخیر که بار دیگر قیمت فوب به محاوره های روزمره هموطنانمان بازگشته و نوید بخش گران شدن قیمت بنزین و گازوئیل است؛ افزایشی که در یکی از تبصره های لایحه بودجه جای گرفته بود و گفته می‌شد، با نظر مجلس، ملغی شده؛ اما نتوانسته التهابی که جامعه در پی آن به وجود آمده را تسکین دهد.

جالب آنجا است که همان مجلسی که لایحه بودجه را در خصوص افزایش قیمت بنزین رد کرد؛ امروز در حال تکمیل طرح سهمیه بندی بنزین با نرخ سال 97 و آزادسازی مازاد بر سهمیه با قیمت 90% فوب خلیج فارس است که با توجه به آنکه قیمت فوب خلیج فارس 61 سنت می‌باشد و با احتساب بنزین با ارز نیمایی 8800 تومانی؛ با محاسبه‌ای ساده قیمت بنزین باید در حدود 5 هزار تومان برای هر لیتر بنزین آزاد می‌باشد. حال آنکه رسانه‌های دولتی در این خصوص حرف از 7 هزار تومان می‌زنند. همانطور که ایسنا در خبر قیمت واقعی بنزین حدود لیتری ٧ هزار تومان است به این موضوع اشاره کرده است.

شاید به این دلیل که شنیده می‌شود، طرح هایی مانند دو نرخی کردن سوخت در دستور کار قرار گرفته و به این شیوه بر محتوم بودن افزایش قیمت سوخت تأکید می‌شود، یا به این دلیل که برخی پای قاچاق سوخت و ارزان بودن نرخ سوخت در کشورمان به نسبت کشورهای همسایه را به میان می‌کشند تا تأکید کنند که گران کردن قیمت فراوردهای نفتی، راه مناسبی برای مقابله با این نوع قاچاق است. البته این سخن منطقی است به این دلیل که با رساندن قیمت به 90% فوب خلیج فارس صرفه اقتصادی قاچاق این محصول از بین می‌رود.

استدلال هاهرچند متفاوت هستند و از منظرهای مختلفی به ماجرا نگاه می‌کنند، همه و همه در یک جا به هم می‌رسند: قیمت فوب؛ به یک اصطلاح در بازرگانی که "قیمت کالا تا لحظه تحویل روی کشتی" معنا می‌دهد. یعنی فروشنده وظیفه دارد تمام هزینه‌های کالا را تا محل حمل اصلی (با کشتی یا هواپیما یا راه‌آهن) متقبل شود و تمامی هزینه‌های بعد از این مرحله اعم از کرایه حمل، بیمه، تعرفه‌های وارداتی و… را خریدار متقبل می‌شود. قیمت فوب پایین‌ترین قیمت یک کالا به شمار می‌رود و تنها در خلیج‌فارس هم مطرح نیست، بلکه در اکثر خلیج‌های بین المللی دنیا که محل تجارت هستند، وجود دارد.

از اینجای ماجرا به بعد، دیگر همه چیز حاشیه و قابل اغماض است؛ چه اینکه گفته شود محل هزینه کرد افزایش نرخ سوخت، توزیع در طرح هدفمندی یارانه هاست و تأکید شود با این دست اقدامات می‌توان اشتغال را افزایش داد و نتایج مثبت در دیگر عرصه ها رقم زد. حاشیه هایی از جنس شعار که پیشتر بارها عکس‌شان ثابت شده و از جمله دلایل بروز نگرانی در جامعه در مواقعی که نام فوب به گوش می‌رسد، یادآوری همین موارد است.

این در حالی است که علاوه بر یادآوری های تلخ از گذشته، هر بار که از فوب سخن به میان می‌آید، این پرسش پررنگ می‌شود که آیا ما جزئی از جامعه جهانی یا حتی منطقه ای هستیم که می‌بایست به مانند دیگر کشورها برای خرید سوخت هزینه کنیم؟ اگر این گونه است، چرا به مانند کشورهای همسایه از مواهب خودروی کم مصرف و ارزان قیمت بهره‌مند نیستیم؟ آیا متولیان امر برای افزایش نرخ حمل و نقل با توجه به افزایش قیمت‌ها فکری کرده‌اند؟ طبیعی است که با افزایش نرخ حمل قیمت تمام شده کالایی که دست مصرف‌کننده نهایی می‌رسد نیز به همین نسبت افزایش دارد.

کمی تأمل در این سؤال کافی است تا دریابیم که نه تنها در این بخش‌ها با مشکلات پرشماری مواجهیم، که در دستمزد و مؤلفه های دیگر نیز فاصله زمین تا آسمانی با کشورهای منطقه داریم. وضعیتی که بر اساس آن، ملاک قرار دادن قیمت فوب برای تعیین نرخ بنزین و گازوئیل، متعارض و عجیب جلوه می‌کند.

تعارضی که باید پیش از هرگونه تغییری در نرخ سوخت یا هر استناد دیگری به نرخ فوب خلیج فارس به آن پاسخ داد تا مشخص شود، آیا جهانی هستیم یا ایرانی؟ مگر می‌شود در هزینه جهانی باشیم و در دیگر امور، ایرانی؟ آیا مبنا قرار دادن فوب خلیج فارس برای تعیین قیمت سوخت در کشورمان با دیگر مبناهای رایج در کشور همخوانی دارد؟!

ارسال نظر
نام:
ایمیل:
* نظر:

از میان خبرها
خاطرات یک انقلابی
پربازدید ها
شبکه های اجتماعی