درمان فوری زردی نوزاد در خانه + روش های طب سنتی

در این مطلب از تلنگر، راهکارهای درمان فوری زردی نوزاد در خانه را به‌صورت کامل و مرحله‌به‌مرحله بررسی می‌کنیم. زردی نوزاد یکی از شایع‌ترین مشکلات روزهای اول زندگی او است که نگرانی والدین را به همراه دارد. خوشبختانه با رعایت چند روش ساده و مطمئن در خانه و بهره‌گیری از تجربیات طب سنتی، می‌توان شدت زردی را کاهش داد و سلامت نوزاد را تضمین کرد.

زردی نوزاد چیست؟

زردی نوزاد بیماری است که طی آن رنگ پوست و سفیدی چشم نوزاد، به زردی می‌زند. این بیماری زمانی رخ می‌دهد که سطح بیلی‌روبین در خون نوزاد زیاد شده و دفع نشود، همچنین سطح بالای بیلی روبین در نوزاد باعث کرن ایکتروس می شود. زردی نوزادان درجه‌بندی مختلی دارد و از خفیف تا شدید متفاوت است. معمولا بیماری زردی خفیف خود‌به‌خود و بدون نیاز به راهکارهای درمانی پزشکی، بعد از سن 2 هفتگی نوزاد و کامل شدن رشد کبد، درمان می‌شود؛ اما در موارد شدید بیماری معمولا از روش نوردرمانی یا جایگزینی خون استفاده می‌کنند. درصورتی‌که بیماری زردی به‌موقع درمان شود؛ ریسک و خطر خاصی ندارد.

علائم زردی نوزاد

حالا که می‌دانید زردی نوزاد چیست؛ بهتر است با علائم این بیماری هم آشنا شوید. مشخص‌ترین علائم زردی نوزادان معمولا بیشتر شدن رنگ زرد در قفسه سینه، شکم، بازوها و پاها است. همچنین در این بیماری سفیدی چشم نوزاد به زردی می‌گراید. معمولا نوزادانی که پوست تیره‌تر دارند؛ بیماری زردی را کمتر نشان می‌دهند و تشخیص بیماری در آن‌ها دشوارتر است. معمولا نشانه‌ها زیر از بروز بیماری زردی خبر می‌برد:

• پوست نوزاد زرد یا نارنجی شده است. این تغییر رنگ از سر نوزاد شروع شده و در تمام بدن منتشر می‌شود.
• نوزاد تمایلی به خواب ندارد یا با اکراه به‌خواب می‌رود.
• تغذیه نوزاد خوب نیست.
• نوزاد دمدمی مزاج شده است.
• نوزاد دفع کافی ندارد.
• نوزاد همواره با صدای بلند گریه می‌کند
• سر یا گردن یا پاشنه پای نوزاد به عقب و بدن نوزاد به جلو خم می‌شود.
• نوزاد دارای بدنه فلاپی است.
• حرکات چشم نوزاد عجیب و غیرعادی است.

برخی از علائم زردی شدید نوزاد نیز عبارت‌اند از:

• از دست دادن شنوایی
• اسپاسم عضلات
• کمبود توان عضلانی نوزاد
• حرکات غیرارادی و کنترل نشده نوزاد
• مشکلات نوزاد در صحبت کردن
• نگاه دائمی به بالای چشم
• مشکل در حفظ هماهنگی حرکات
• رشد نامناسب مینای دندان نوزاد

طول مدت درمان زردی نوزاد

علائم بیماری زردی نوزاد معمولا از 2 تا 3 روزگی تولد نوزاد شروع شده و درصورتی‌که درمان خاصی صورت نگیرد؛ تا سن 2 هفتگی نوزاد ادامه دارد. در این سن رشد کبد کامل شده و زردی نوزاد درمان می‌شود؛ اما درصورتی‌که از روش‌های درمانی ماند نوردرمانی استفاده شود؛ این عارضه در عرض 3 روز درمان می‌شود. در طول دوره بیماری می‌توانید از کمک‌های پرستار کودک استفاده کنید.

تشخیص زردی نوزاد

در 48 ساعت اول زندگی نوزاد او هر 8 تا 12 ساعت از نظر بروز بیماری زردی، چک و بررسی می‌شود. زمانی که نوزاد بین 3 تا 5 روز سن دارد؛ بسیار مهم است که کودک شما توسط پرستار معاینه شود؛ چرا که در این سن، نوزاد بیشترین میزان بیلی‌روبین را در خون خود دارد. به‌همین‌دلیل است که اگر نوزاد تا پیش از 72 ساعت مرخص شود؛ باید تا 2 روز بعد از ترخیص معاینه شود. معمولا برای تشخیص بیماری زردی نوزادان از نورسنجی یا همان بیلی‌چک استفاده می‌کنند که آن را روی سر نوزاد قرار می‌دهند. همچنین خون‌گیری از پاشنه پای نوازد هم برای اندازه‌گیری بیلی‌روبین کاربرد دارد.

زردی نوزاد از دید طب سنتی

زردی نوزاد در طب سنتی، ناشی از ناهنجاری کبد و طحال عنوان شده است. براساس این دیدگاه زردی به‌خاطر زیاد شدن مقدار بیلی‌روبین و ناتوانی کبد در دفع این رنگدانه است. اگر کبد به‌درستی کار نکند؛ بیلی‌روبین در خون بیشتر شده و ظاهر زرد رنگ در پوست و چشم‌ها ایجاد می‌شود. برای درمان این عارضه می‌توان از راهکارهای خانگی بهره برد.

زردی معمولا 24 ساعت بعد از تولد نوزاد خودش را نشان می‌دهد. این عارضه ناشی از جمع شده بیلی‌روبین در بدن نوزاد است و می‌تواند تاثیر منفی روی سایر ارگان‌های بدن نوزاد داشته باشد و حتی باعث تب شود. زردی حدود 60 درصد از نوزادان را درگیر می‌کند. درصورتی‌که نوزاد یرقان دارد و بعد از 10 روز درمان نشود؛ نشانه مشکل جدی است که باید توسط پزشک پیگیری و درمان شود. زردی می‌تواند تاثیرات مخربی روی سیستم عصبی و مغز نوزاد داشته باشد. خوشبختانه درمان خانگی زردی نوزاد به‌سادگی امکان‌پذیر است. در این مواقع می‌توانید از خدمات پرستار کودک نیز بهره‌مند شوید.

درمان زردی نوزادان با روش طب سنتی در منزل

1. شستشو و ماساژ دست و پا نوزاد؛ سریع ترین راه درمان زردی نوزاد در خانه

درمان سنتی زردی نوزاد با شستشو و ماساژ نیز امکان‌پذیر است. شستن دست و پای نوزاد با عرقیجات گیاهی مانند کاسنی و شاه‌تره از روش‌های درمان خانگی زردی نوزاد در طب سنتی است. بهتر است پیش از این کار، بدن نوزاد را به‌طور ملایم گرم کنید تا دمای بدن نوزاد افت نکند. برخی از افراد برای درمان زردی نوزاد در خانه یک یا دو لیوان عرق کاسنی را در آب ریخته و نوزاد را در لگن برای ده دقیقه ماساژ می‌دهند تا زردی نوزاد کاهش پیدا کند. این روش برای درمان زردی در طب سنتی توصیه شده است و برای ترمیم سلول‌های کبد و کاهش زردی مفید است.

2. حمام درمانی به کمک عصاره‌های گیاهان برای درمان زردی نوزاد ۵روزه

از روش‌های دیگر کنترل زردی نوزادان، حمام درمانی به کمک عصاره گل ختمی و گل بنفشه است. این روش برای نوزادانی که زردی با درجه خفیف دارند؛ کاربرد دارد. در موارد شدیدتر می‌توانید از روش‌های درمانی دیگر استفاده کنید. این روش برای درمان قرمزی پشت گردن نوزاد هم کاربرد دارد.

3. قرار دادن نوزاد در معرض نور خورشید

طب سنتی برای زردی نوزاد نور خورشید را توصیه می‌کند. استفاده از نور خورشید نیز یکی از روش‌های درمان خانگی زردی نوزاد است. کافی است نوزاد را درحالی‌که برهنه است؛ در معرض نور خورشید قرار دهید. این روند از میزان بیلی‌روبین در پوست کم کرده و باعث می‌شود که بیلی‌روبین اضافه از بدن دفع شود. این روش درمانی را بهتر است برای چند روز ادامه دهید. همچنین پیش از انجام آن با پزشک معالج مشورت کنید.

4. اصلاح رژیم غذایی مادر؛ برای رفع زردی نوزاد مادر چه بخورد؟

درمان زردی نوزادان می‌تواند به با تغییر رژیم غذایی مادر انجام شود. کافی است میوه‌ها و سبزیجاتی که حاوی ویتامین‌ها و آنتی‌اکسیدان‌ها مفید است؛ به رژیم غذایی مادر اضافه شود. مصرف منابع پروتئینی کم چرب هم توصیه می‌شود. چرا که پروتئین می‌تواند فرایند متابولیسم بیلی‌روبین را تشدید کند.

برخی از میوه‌ها و سبزیجات برای جلوگیری از زردی نوزاد مفید هستند و به کاهش سلامت کبد و کاهش سطح بیلی‌روبین اضافه در بدن نوزاد کمک می‌کنند. همچنین انتخاب منابع پروتئینی کم‌چرب و مصرف مکمل‌های غذایی و استفاده کمتر از عرق کاسنی و شیر خشک از راهکارهای درمان خانگی زردی نوزاد سه روزه است.

5. تغذیه مکرر؛ راه حلی برای درمان خانگی زردی نوزاد سه روزه

درمان سنتی زردی نوزاد با تغذیه مکرر نیز امکان‌پذیر است. تغذیه مکرر کودک باعث می‌شود که کودک شیر بیشتری خورده و اجابت مزاج بیشتری هم داشته باشند. نوزادانی که از شیر مادر تغذیه می‌کنند؛ روزانه 8 تا 12 بار شیر می‌خورند. نوادانی که شیر خشک استفاده می‌کنند؛ باید روزانه 30 تا 60 میلی‌لیتر شیر خشک مصرف کنند.

6. از مکمل‌ها استفاده کنید

نوزادانی که مشکل زردی دارند؛ در مقایسه با نوزادان دیگر به تغذیه و غذا خوردن بیشتری نیاز دارند. درصورتی‌که شیر مادر کافی نباشد؛ می‌توانید همزمان از شیر خشک استفاده کنید. دریافت شیر ناکافی، به کم‌آبی منجر شده و عملکرد روده کودکان را کاهش می‌دهد. درنهایت دفع بیلی‌روبین کمتر می‌شود.

برای درمان زردی نوزاد در خانه می‌توانید از داروهای خانگی استفاده کنید؛ اما اگر سطح بیلی‌روبین همچنان افزایش پیدا می‌کند؛ دیگر روش‌های درمان خانگی زردی نوزاد کارساز نبوده و باید نوزاد را به پزشک نشان دهید.

7. استفاده از پتوی مخصوص؛ روشی برای درمان فوری زردی نوزاد در خانه

والدین می‌توانند از پتوهای مخصوص درمان زردی استفاده کنند. این پتوها قیمت مناسبی دارند و برای نوردرمانی هم مناسب هستند. استفاده از این پتوها درجه زردی نوزاد را کاهش می‌دهد.

لیست داروهای گیاهی درمان خانگی زردی نوزادان

1. ترنجبین برای زردی نوزاد

طب سنتی برای زردی نوزاد استفاده از ترنجبین را توصیه می‌کند. ترنجبین خواص ضدالتهابی و ضد‌میکروبی داشته و با عفونت‌ها و التهاب ناشی از زردی نوزاد مقابله می‌کند. همچنین این گیاه برای هضم و دفع سموم موثر است. در نتیجه فرایند پردازش بیلی‌روبین در بدن نوزاد را بهبود داده و به کاهش این ماده در بدن کمک می‌کند.

این گیاه به بهبود و تقویت سیستم ایمنی بدن کمک می‌کند و برای وضعیت عمومی بدن مفید است.

ترنجبین از طریق شیر مادر به نوزاد می‌رسد؛ در نتیجه درصورتی‌که مادر از ترنجبین استفاده کند؛ نوزاد نیز از فواید آن بهره‌مند می‌شود.

2. شیر خشت

شیر خشت از گیاهان دارویی مفید است که می‌توانید برای درمان زردی نوزاد در خانه از آن بهره ببرید. طب سنتی برای زردی نوزاد تاکید زیادی روی این گیاه کرده است.

• شیر خشت خاصیت ضدالتهاب داشته و از التهاب ناشی از زردی نوزاد جلوگیری می‌کند و برای حذف سموم مفید است.
• شیر خشت برای تقویت عملکرد کبد و پردازش و دفع بیلی‌روبین از بدن مفید است.
• شیر خشت برای بهبود هضم و کاهش مشکلات گوارشی کاربرد دارد.

دمنوش شیرخشت را صاف کرده و عصاره آن را در چند نوبت و هر بار یک قاشق مرباخوری به نوزاد بدهید. شیرخشت برای درمان خانگی برای زردی نوزاد مفید است؛ اما دقت کنید که زیاده‌روی در استفاده از این ماده می‌تواند تبعات بدی در پی داشته باشد.

3. خواص عناب برای زردی نوزاد

عناب یک میوه سنتی است که برای درمان خانگی برای زردی نوزاد هم می‌توانید از آن استفاده کنید.

عناب تصفیه کننده خوب است و برای کاهش سموم در خون و کمک به دفع بیلی‌روبین کاربرد دارد. این ویژگی برای زردی نوزاد استفاده می‌شود.

عناب برای کمک به عملکرد کبد مفید است. این ماده نقش کلیدی در دفع و پردازش بیلی‌روبین دارد.

عناب همچنین به تقویت سیستم ایمنی بدن کمک کرده و به نوزاد برای مقابله با مشکلات ناشی از بیماری زردی کمک می‌کند.

برای استفاده از عناب ابتدا آن را برای 2 ساعت خیس کنید تا نرم شوند و خواص آن‌ها آزاد شود. این کار برای به‌دست آوردن عصاره عناب مفید است.

درنهایت عناب خیس خورده را بجوشانید تا عصاره آن خارج شود. درنهایت می‌توانید عصاره عناب را بجوشانید تا غلیظ شود. بعد از صاف کردن عصار، آن را به مقدار کم و به‌صورت قطره‌ای به نوزاد بدهید. همچنین می‌توانید عصاره عناب را با شیر ترکیب کنید.

4. شستن صورت نوزاد با عرق کاسنی

عرق کاسنی از گزینه‌های درمان خانگی زردی نوزاد است. می‌توانید با عرق کاسنی پوست را تمیز کنید این کار را به‌صورت روزانه تکرار کنید. کافی است پوست نوزاد با عرق کاسنی مرطوب شود و نیازی نیست که از میزان زیاد این ماده استفاده کنید.

همچنین می‌توانید عرق کاسنی را به آب حمام نوزاد اضافه کنید. این کار آرامش‌بخش بوده و به بهبود وضعیت پوست نوزاد کمک می‌کند.

درمان زردی نوزادان با لامپ و نوردرمانی

فتوتراپی از روش‌های درمان خانگی برای زردی نوزاد است که در خانه هم می‌توان از آن بهره برد. این روش هیچ عوارضی ندارد؛ چرا که لامپ‌های مخصوص برای درمان زردی نوزاد با اشعه آبی کار می‌کنند که هیچ خطر و ریسکی برای نوزاد ایجاد نمی‌کنند. به‌این‌ترتیب جای نگرانی نیست. در این روش نوزاد را زیر یک پتوی نازک مخصوص قرار داده و در معرض نور می‌گذارند. لامپ‌های مخصوص به دفع بهتر و سریع‌تر بیلی‌روبین اضافی کمک می‌کنند.

زعفران برای زردی نوزاد ضرر دارد؟

بله؛ زعفران طعم گرم داشته و بهتر است در دوران شیردهی از مصرف آن پرهیز شود. معمولا به مادران باردار توصیه می‌شود که برای جلوگیری از زردی نوزاد، از خوراکی‌هایی با طبع سرد استفاده کنند.

زردی نوزاد باید چند باشد؟

تا زمانی که نوزاد در بیمارستان است؛ پزشک نوزاد را از نظر ابتلا به بیماری زردی معاینه می‌کند و درصورتی‌که این بیماری در او وجود داشته باشد؛ درجه و شدت بیماری زردی بررسی می‌شود. اما زردی نوزاد باید چند باشد؟ سطح بیلی‌روبین در بدن نوزاد در 3 تا 5 روزگی به بیشترین میزان خود می‌رسد. پزشک کودک می‌تواند با قرار دادن یک دستگاه بیلی‌روبین سنج روی سر نوزاد یا خون‌گیری از پاشنه پای نوزاد درجه زردی نوزاد را تخمین بزند. معمولا اول از دستگاه استفاده می‌کنند؛ درصورتی‌که سطح بیلی‌روبین بالا باشد؛ از آزمایش خون برای تایید نتیجه درخواست کمک می‌گیرند. در پاسخ به این سوال که زردی نوزاد باید چند باشد؛ می‌توانید به جدول زیر رجوع کنید:

انتهای مطلب / ف.ر