همه چیز درباره علت عرق کردن کف دست + روش های درمان فوری

در این مطلب از تلنگر به بررسی دقیق علت عرق کردن کف دست پرداخته و روش‌های فوری و مؤثر برای کنترل و درمان آن را معرفی می‌کنیم. عرق کردن کف دست‌ها مشکلی آزاردهنده است که بسیاری از افراد در موقعیت‌های اجتماعی، کاری یا روزمره با آن مواجه می‌شوند و می‌تواند اعتمادبه‌نفس را کاهش دهد. این مشکل ممکن است ناشی از استرس، اضطراب، اختلالات هورمونی یا عوامل ژنتیکی باشد.

دلایل و علت عرق کردن کف دست

عارضه تعریق کف دست به دلیل فعالیت بیش‌ازحد غدد عرق پدید می‌آید و دلایل زیادی برای این مشکل وجود دارد. این معضل در بعضی خانواده‌ها رایج‌تر است که نشانه ارثی و ژنتیکی بودن هیپرهیدروز کف دست است. مشکلات و عوامل زمینه‌ای که عرق کف دست را تشدید می‌کنند، عبارت‌اند از:

• اضطراب
• بعضی از عفونت‌ها
• مصرف بعضی داروها
• مصرف مواد مخدر
• مبتلا بودن به بیماری‌های قلبی
• پرکاری تیروئید
• مبتلا بودن به بیماری‌های ریوی
• آکرومگالی (اختلال غده هیپوفیز)
• یائسگی
• بیماری پارکینسون
• اختلالات گلوکز
• بیماری سل
• سکته
• فئوکروموسیتوم (تومور در غده فوق کلیوی)
• سندرم کارسینوئید (تومور کارسینوئید در روده کوچک، پانکراس، کبد یا معده)

تعریق کف دست در مردان و زنان به یک نسبت شیوع دارد اما زنان بیشتر به دنبال درمان آن هستند.

روش تشخیص عرق کف دست

در معاینه پزشکی از شما سوالاتی در مورد علائم، زمان بروز و تغییراتی مانند کاهش وزن، تب و اشتها پرسیده می‌شود. همچنین پزشک ممکن است یک آزمایش را برای تشخیص هر نوع مشکل زمینه‌ای تجویز نماید. آزمایشات احتمالی شامل موارد زیر است.

آزمایش نشاسته-ید

در این آزمایش محلول ید روی کف دست ریخته می‌شود و پس از خشک شدن آن نشاسته پاشیده می‌شود. در نواحی که تعریق زیاد است محلول ید و نشاسته به رنگ آبی تیره تبدیل می‌شود.

تست کاغذ

پزشک نوع خاصی از کاغذ را روی کف دست قرار می‌دهد تا عرق را جذب کند. سپس کاغذ را وزن می‌کنند تا مقدار تجمع عرق روی کف دست ارزیابی شود. اگر تعریق بیش‌ازحد باشد و شش ماه یا بیشتر بدون علت زمینه‌ای طول کشیده باشد از نوع هیپرهیدروز اولیه یا ارثی است. سایر عواملی که در تشخیص هیپرهیدروز اولیه نقش دارند عبارت‌اند از:

• فراوانی تعریق (رخ دادن حداقل یک دوره تعریق در هفته)
• سن (سنین زیر ۲۵ سال)
• سابقه خانوادگی
• بروز عرق در کف هر دو دست
• عدم تعریق در حین خواب (هیپرهیدروز خواب مشکل متفاوتی نسبت به هیپرهیدروز اولیه است)
• تعریق بیش‌ازحد که نتیجه تغییر دمای بدن یا فعالیت بدنی نیست
• تعریقی که تمایل دارد بیشتر کف دست و انگشتان را تحت تأثیر قرار دهد
• کف دست‌ها به‌طور پیوسته سرد و خیس می‌شوند
• در بعضی موارد تورم انگشتان دست

درمان عرق کف دست

عرق کف دست به سلامت جسمانی آسیبی نمی‌زند اما گاهی بر کیفیت زندگی و سلامت عاطفی و روانی تأثیرگذار است. گزینه‌های درمانی مختلفی برای درمان این عارضه وجود دارد و انتخاب نوع درمان بستگی به‌ شدت علائم و صلاحدید پزشک دارد. درمان عرق کف دست شامل موارد زیر است:

• استفاده از اسپری‌های ضد تعریق برای کمک به مسدود کردن غدد عرق
• داروهای آنتی کولینرژیک برای مهار کردن انتقال‌دهنده‌های عصبی مسئول تولید عرق

سایر روش‌های درمانی که می‌توانند به درمان عرق کف دست کمک کنند:

• تزریق زیرپوستی سم بوتولینوم (بوتاکس): در این روش از سم بوتولینوم به منظور مهار استیل کولین (انتقال‌دهنده عصبی موثر در تولید عرق کف دست) استفاده می‌شود
• یونتوفورزیس: یک روش درمانی که در آن از آب و جریان الکتریکی برای عبور یک ماده یونیزه شده از پوست استفاده می‌شود تا از تعریق کف دست جلوگیری گردد
• سمپاتکتومی توراسیک آندوسکوپی (ETS): یک روش کم تهاجمی است که سیستم عصبی موثر در تولید عرق کف دست را مهار می‌کند

به گفته‌ی verywellhealth عرق کف دست برای برخی افراد می‌تواند استرس‌زا و دردسرساز باشد. برای مثال در موقعیت‌هایی نظیر دست دادن، بایگانی کردن اوراق و دست به قلم و کیبورد شدن می‌تواند باعث ناراحتی شود و گاهی نیز استرس و اضطراب باعث تشدید مشکل می‌شوند.

علاوه بر استفاده از روش‌های درمانی، افراد مبتلا به چنین عارضه‌ای می‌توانند با یادگیری تکنیک‌های مدیریت استرس و افزایش عزت‌نفس توان ذهنی خود را ارتقا دهند.

مشاوره با یک روانشناس و یادگیری راه‌های کنترل استرس و افزایش اعتمادبه‌نفس کمک بزرگی به بهبود کیفیت زندگی دارد. این کار به کاهش ترشح کورتیزول (هورمون افزایش‌دهنده استرس) در بدن و کاهش علائم تعریق کف دست کمک می‌کند.

درمان خانگی عرق کردن کف دست‌

در کنار بهره‌گیری از دستورات پزشکی، چندین روش و درمان خانگی نیز می‌توانند در کاهش میزان تعریق دست‌ها مفید باشند.

• اسپری‌های ضد تعریق

اسپری‌های ضد تعریق معمولاً برای کاهش عرق زیر بغل استفاده می‌شوند اما این محصولات برای سایر نواحی بدن ازجمله دست‌ها نیز مؤثر هستند. اگر تعریق کف دست شما را آزار می‌دهد برای کاهش آن از اسپری‌های ضد تعریق استفاده کنید. با یک اسپری با قدرت ملایم شروع کنید و اگر به نتیجه دلخواه نرسیدید از نوع قوی‌تر آن استفاده کنید. بهترین زمان استفاده از اسپری‌های ضد تعریق شب است زیرا دست‌ها زمان بیشتری برای جذب ترکیبات اسپری خواهند داشت. ترکیبات موجود در این محصولات سیگنال‌های عصبی مرتبط با تعریق را متوقف می‌کنند.

• جوش شیرین

جوش شیرین یک راه سریع و مطمئن برای کاهش تعریق کف دست است. اکثر مردم یک جعبه جوش شیرین در آشپزخانه یا حمام خود دارند. اثربخشی جوش شیرین در تمیز کردن و سفید کردن دندان‌ها کاملاً محرز است اما جالب است بدانید که جوش شیرین به‌عنوان یک ضد تعریق و دئودورانت نیز عمل می‌کند. ازآنجایی‌که جوش شیرین قلیایی است می‌تواند تعریق را کاهش دهد و عرق دست را به‌سرعت تبخیر کند. دو قاشق چای‌خوری جوش شیرین را با آب مخلوط کنید تا حالت خمیری به خود بگیرد. حدود پنج دقیقه خمیر را روی دستان خود بمالید و سپس دستان خود را بشویید.

• سرکه سیب

اگر دچار تعریق کف دست هستید، سرکه سیب ارگانیک می‌تواند کف دست‌های عرق کرده را با متعادل کردن سطح pH بدن خشک نگه دارد. برای این کار تنها کافی است کف دست خود را با سرکه سیب پاک کنید و اجازه دهید که یک شب روی آن بماند تا بهترین اثر را داشته باشید. همچنین می‌توان روزانه ۲ قاشق غذاخوری سرکه سیب را همراه با عسل و یا آب‌میوه مصرف کنید.

• برگ مریم گلی

افزودن برگ مریم‌گلی به غذا یا نوشیدن دمنوش چای مریم گلی در کاهش عرق دست موثر است. البته بهتر است قبل از مصرف دمنوش مریم‌گلی با پزشک خود مشورت کنید تا مطمئن شوید که تداخل دارویی و یا عوارض جانبی در پی ندارد. همچنین می‌توانید مریم‌گلی خشک‌شده را در یک پارچه پیچیده و در جیب خود حمل کنید و دست خود را دور آن قرار دهید تا با جذب مریم‌گلی از تعریق جلوگیری شود.

عوامل تشدیدکننده عرق دست

گرما، اضطراب و بعضی غذاها و نوشیدنی‌ها باعث تعریق بیشتر کف دست می‌شوند. یک ایده خوب این است که هرگونه محرک احتمالی را یادداشت کرده و ببینید آیا اجتناب از آن‌ها کمک‌کننده است یا خیر. درصورتی‌که به دنبال درمان عرق کف دست هستید باید از اطلاعات کافی در خصوص علائم و عوامل تشدیدکننده عارضه برخوردار باشید. بعضی از عوامل مضر در عرق کف دست عبارت‌اند از:

• مونوسدیم گلوتامات (MSG) یکی از افزودنی رایج در خوراکی‌های بسته‌بندی
• کافئین موجود در شکلات و قهوه
• ادویه‌های تند
• الکل

چه زمانی برای عرق کف دست به پزشک مراجعه کنیم؟

اگر درمان‌های خانگی در بهبود تعریق کف دست مؤثر نبودند یا اگر این عارضه به‌طور قابل‌توجهی بر کیفیت زندگیتان تأثیر گذاشته است بایستی به پزشک مراجعه کنید. افرادی مبتلا به هیپرهیدروز کف دست هستند که حداقل به مدت ۶ ماه دچار عرق مشهود در حد کف دست همراه با دو مورد از علائم زیر باشند:

• تعریق هر دو کف دست
• اپیزودهای تعریق که حداقل یک بار در هفته رخ دهند
• تعریق زیاد به حدی که در فعالیت‌های روزانه اختلال ایجاد شود
• تعریقی که پس از ۲۵ سالگی شروع شود
• داشتن سابقه خانوادگی این مشکل